3 redenen waarom je personeel een loopje neemt met PBM

3 redenen waarom je personeel een loopje neemt met PBM
Geschreven door
Aldwin Weggers
Gepubliceerd op
11/16/26
16/11/26

In het kort

  • Medewerkers laten PBM zelden liggen uit luiheid. Meestal zit het niet goed, zien ze het risico niet of vertonen ze groepsgedrag.
  • Een slecht passend product wordt sneller afgezet dan een product dat goed zit. Pasvorm is dus een veiligheidskwestie.
  • De meeste overtredingen gebeuren bij korte klusjes waarbij het "wel even kan zonder PBM".
  • Het is jouw verantwoordelijkheid als werkgever om te controleren of PBM ook echt gedragen wordt.
  • Hoe beter je je medewerkers betrekt bij de inkoop van PBM, hoe kleiner de kans dat ze hier laks mee omgaan.

Je personeel neemt een loopje met het dragen van PBM. Wat zijn redenen dat dit gebeurt? En hoe kun je dit voorkomen of verhelpen vanuit jouw rol als werkgever? In dit blog vind je het antwoord.

Reden 1: Ze dragen de PMB niet omdat het niet lekker zit

Als persoonlijke beschermingsmiddelen niet lekker zitten, is de kans een stuk groter dat je personeel ze niet wil dragen. Zelfs als ze weten wat de regels en veiligheidsvoordelen zijn. Daar zijn verschillende oorzaken voor:

1. Verkeerde maat

Veel PBM zijn "unisex", maar in de praktijk zijn ze vaak gemaakt voor een gemiddelde man. Vrouwen en kleinere mannen dragen dan handschoenen met te lange vingers of een overall die overal te ruim is. Te ruim is niet alleen onhandig, het kan ook gevaarlijk zijn bij draaiende machines. Je voorkomt dit door medewerkers vooraf te laten passen en ook dames- en tussenmaten in te kopen.

2. PBM die elkaar in de weg zitten

Een veiligheidsbril die beslaat onder een stofmasker. Een kap voor gehoorbescherming die drukt op de pootjes van een bril. Los van elkaar zijn de producten prima, samen zijn ze onprettig. Grote kans dat er dan eentje af gaat. Je voorkomt dit door PBM als set te kiezen en samen te testen. Denk aan een bril met anti-condens of gehoorkappen die geschikt zijn voor brildragers.

3. Warmte en zweet

In de zomer of in een warme hal is zware beschermkleding geen pretje. De verleiding is dan groot om koelte te kiezen boven veiligheid. Je voorkomt dit door te kiezen voor lichte, ademende materialen en waar het kan een zomer- en wintervariant aan te bieden.

4. Minder gevoel en zicht

PBM die je werk lastiger maakt, wordt minder snel gedragen. Denk aan een handschoen die te dik is voor fijn werk, een bril met krassen of een helm die je zicht beperkt als je omhoog moet kijken. Je voorkomt dit door PBM per taak te kiezen in plaats van één product voor alles, en versleten PBM op tijd te vervangen.

De oplossing: koop je PBM in als werkgever of inkoper, kijk dan goed naar het pascomfort, het vinden van de juiste combinaties en de geschiktheid per seizoen.

Reden 2: Ze onderschatten de risico's van het niet dragen van PBM

Mensen wennen aan gevaar. Wie elke dag met een slijptol werkt, ziet dit object niet meer als gevaarlijk, omdat die er vertrouwd mee is. Dat heet risicogewenning. "Het is altijd goed gegaan" voelt als een bewijs, maar dat bewijs is anekdotisch. Dit zie je vooral bij:

  • Korte klusjes. "Ik moet maar één gaatje boren." Juist bij taken van een paar seconden wordt PBM vaak overgeslagen. Het dragen van PBM voelt dan als te veel moeite voor zo'n kort moment. Het probleem is: een splinter krijg je ook in één seconde in je oog.
  • Schade die je niet direct voelt. Gehoorschade en schade door stof of dampen bouwen langzaam op. Je merkt het pas na jaren, maar als het er is, is het blijvend.

  • Ervaren medewerkers. Juist de vakman met twintig jaar ervaring denkt dat hij het risico onder controle heeft. Vaak geeft hij ook het voorbeeld aan jongere collega's, die op hun beurt ook verzaken om PBM te dragen.

De oplossing: medewerkers moeten snappen waarom iets gevaarlijk is, met voorbeelden uit hun eigen werk. Zeg dus niet "je moet verplicht oordoppen dragen", maar vertel hoeveel decibel die zaagmachine maakt en tot welke gehoorschade dat kan leiden. Dit geeft werknemers een concrete reden om hun PBM consistent te gebruiken.

Lees ook ons blog: Mijn personeel draagt hun PBM niet - hoe los ik dit op?

Reden 3: Het gedrag op de werkvloer bepaalt de norm

Werknemers nemen een voorbeeld aan hun collega's. Als niemand in de werkplaats een bril draagt, voelt de enige die het wel doet zich een buitenstaander. Let vooral op deze signalen:

  • De leidinggevende doet het zelf niet. Loopt de chef zonder helm door de hal? Dan is de boodschap duidelijk: zo belangrijk is het niet.
  • PBM ligt niet binnen handbereik. Ligt de gehoorbescherming in een kast aan de andere kant van het gebouw? Dan loopt niemand daarvoor heen bij een klusje van tien minuten.
  • PBM is van iedereen, en dus van niemand. Soms liggen er nog "algemene" oorkappen of brillen bij een machine. Volgens het Arbobesluit moet je PBM schoon en in goede staat houden. Dat lukt bij gedeelde PBM lastig: ze worden vies, raken zoek of gaan stuk. Wie een eigen set heeft, gaat er zuiniger mee om en draagt hem sneller.

De oplossing: zie er streng op toe dat leidinggevenden en ervaren collega’s het goede voorbeeld geven en hun collega’s erop aanspreken als ze geen PBM dragen. Zorg daarnaast dat PBM op een eenvoudig bereikbare plek ligt en dat je werknemers zo mogelijk hun eigen beschermingsmiddelen krijgen (in plaats van gedeelde beschermingsmiddelen).

Wie is aansprakelijk als een medewerker hun PBM niet draagt?

Volgens de Arbowet moet een medewerker de PBM die hij krijgt verplicht gebruiken. Maar jij als werkgever moet erop toezien dat dat ook echt gebeurt. Gaat het mis, dan kijkt de Arbeidsinspectie in de eerste plaats naar jou. En ook als het om schadevergoeding gaat, ben jij als werkgever bijna altijd aansprakelijk, zelfs als de medewerker hun PBM zelf niet droeg.

Hoe stimuleer je personeel om PBM te gebruiken?

  • Betrek medewerkers bij de keuze. Laat ze een paar modellen uitproberen die aan de norm voldoen. Mensen dragen iets veel eerder als ze er zelf voor gekozen hebben.
  • Kijk naar het totaalplaatje. Een goede bril en goede gehoorkappen kunnen samen toch knellen. Test daarom of alle PBM die iemand tegelijk draagt goed bij elkaar passen.
  • Wees kritisch op de maatvoering, ook voor vrouwen en voor kleinere of juist grotere medewerkers.
  • Zorg dat PBM binnen handbereik ligt. Hoe dichter bij de werkplek, hoe kleiner de drempel om ze ook echt te gebruiken.
  • Geef medewerkers hun eigen PBM. Wie een eigen set heeft, voelt zich er verantwoordelijk voor en gaat er zuiniger mee om.
  • Laat leidinggevenden het goede voorbeeld geven. Draagt de chef zijn PBM, dan wordt het voor de rest vanzelf normaal.
  • Maak PBM een vast onderwerp in het werkoverleg. Deel voorbeelden uit je eigen bedrijf, bijvoorbeeld een moment waarop PBM echt het verschil maakte. Dat maakt meer indruk dan een regel op papier.

Hulp nodig? Vermeer denkt gratis met je mee

Vermeer Workwear and Safety helpt jou bij het kiezen van de juiste PBM voor je werknemers. Van de eerste analyse tot de aanmeting, levering, keuring en herhaalbestelling. Ook bieden we jouw bedrijf een gratis veiligheidsscan, waarbij onze specialisten checken hoe je personeel werkt en welke PBM daarvoor nodig zijn.

Contact met een vertegenwoordiger

Wil je meer informatie over onze aanpak? Ben je benieuwd welke maatwerkoplossingen we hebben? Vele bedrijven zijn je voorgegaan.